Bảo vệ khỏi nạn buôn bán, quyền của nạn nhân bị buôn bán

Trong những năm qua, các cơ quan chức năng của Việt Nam đã tập trung điều tra, xử lý các vụ buôn bán người. Công tác phòng ngừa tội phạm mua bán người được triển khai sâu rộng và thiết thực, giúp các tầng lớp nhân dân, đặc biệt là phụ nữ nâng cao nhận thức, chủ động bảo vệ bản thân.

Nhà nước Việt Nam đã ban hành nhiều chính sách và văn bản pháp luật nhằm phòng ngừa, ngăn chặn, trừng trị các tội phạm buôn bán người, đặc biệt là buôn bán phụ nữ và trẻ em nói riêng như: Luật Phòng, chống mua bán người số năm 2011; Nghị định số 62/2012/NĐ-CP ngày 13/8/2012 quy định căn cứ xác định nạn nhân bị mua bán và bảo vệ an toàn cho nạn nhân, người thân của họ; Nghị định số 09/2013/NĐ-CP 11/01/2013 quy định chi tiết thi hành một số điều của Luật Phòng, chống mua bán người; Thông tư liên tịch số 01/2013/TTLT/TANDTC-VKSNDTC-BCA-BQP-BTP ngày 23/7/2013 về Truy cứu trách nhiệm hình sự đối với hành vi mua bán người, mua bán, đánh tráo hoặc chiếm đoạt trẻ em.

Thông tư liên tịch số 134/2013/TTLT - BTC - BLĐTBXH, ngày 25/9/2013 về Hướng dẫn nội dung, mức chi cho công tác hỗ trợ nạn nhân quy định tại Nghị định số 09/2013/NĐ-CP ngày 11/01/2013 của Chính phủ.


Ảnh minh họa.

Thông tư 01/2014/TTLT-BCA-BQP-BLĐTBXH-BNG về hướng dẫn trình tự, thủ tục và quan hệ phối hợp trong việc xác minh, tiếp nhận và trao trả nạn nhân bị mua bán. Chính phủ cũng đã ban hành Quyết định 1427/QĐ-TTg ngày 18/8/2011về Chương trình hành động phòng chống mua bán người giai đoạn 2011-2015. 

Việt Nam đã ký kết nhiều văn bản quốc tế liên quan đến phòng chống mua bán người như Nghị định thư về phòng chống buôn bán, mại dâm và khiêu dâm trẻ em thuộc Công ước về Quyền trẻ em, Nghị định thư về ngăn chặn, trấn áp và trừng phạt tội buôn bán người, đặc biệt là phụ nữ và trẻ em thuộc Công ước về chống tội phạm có tổ chức xuyên quốc gia, thông qua Tuyên bố chung ASEAN về phòng chống mua bán người; nghiên cứu gia nhập thêm một số công ước có liên quan của Tổ chức Lao động Quốc tế; đồng thời ký kết các hiệp định, thỏa thuận song phương với các nước trong các lĩnh vực tương trợ tư pháp, dẫn độ tội phạm, trao đổi thông tin.... 

Trong những năm qua, các cơ quan chức năng của Việt Nam đã tập trung điều tra, xử lý các vụ buôn bán người. Công tác phòng ngừa tội phạm mua bán người được triển khai sâu rộng và thiết thực, giúp các tầng lớp nhân dân, đặc biệt là phụ nữ nâng cao nhận thức, chủ động bảo vệ bản thân.

Lực lượng Công an, Biên phòng phối hợp với các nước Trung Quốc, Lào, Campuchia mở nhiều đợt cao điểm tấn công, trấn áp tội phạm quyết liệt, bóc gỡ các đường dây, băng nhóm tội phạm mua bán người quy mô lớn, hoạt động xuyên quốc gia. Thông qua Interpol, Aseanpol và hợp tác song phương, đa phương, Việt Nam đã tiếp nhận và xử lý hàng nghìn thông tin liên quan, đã khám phá 1.292 vụ, bắt 2.257 đối tượng, giải cứu 1.526 nạn nhân.

Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam phối hợp với các tổ chức phi chính phủ xây dựng nhà tạm lánh cho nạn nhân, ngoài ra còn có các nhà tạm trú nhỏ để hỗ trợ tạm thời cho những lao động di cư cần giúp đỡ tại một số cửa khẩu lớn. Tính đến 31/7/2015, hơn 3.600 nạn nhân bị buôn bán được tiếp nhận trở về, trong đó có hơn 2.200 nạn nhân nhận được sự hỗ trợ.

Bên cạnh đó, công tác tuyên truyền, phổ biến, giáo dục pháp luật về phòng, chống tội phạm mua bán người cũng được coi trọng, đặc biệt là việc nâng cao nhận thức cho phụ nữ và trẻ em, giáo dục ở cấp tiểu học, trung học cơ sở cho thanh thiếu niên về những âm mưu, thủ đoạn, nguyên  nhân, hậu quả của nạn buôn bán người, để tự bảo vệ bản thân, qua đó tạo sự chuyển biến mạnh mẽ trong nhận thức, hành động của mỗi cá nhân, các cấp, các ngành và toàn xã hội trong công tác đấu tranh chống tội phạm mua bán người.

Việt Nam cũng luôn coi trọng, tăng cường sự hợp tác chặt chẽ với các nước trong khu vực (xây dựng các Kế hoạch tấn công, trấn áp tội phạm mua bán người trên tuyến biên giới Việt - Lào, Việt – Trung; thiết lập đường dây nóng về phòng chống tội phạm mua bán người giữa hai nước Việt - Lào, Việt - Trung...), các tổ chức quốc tế (Cơ quan Phòng chống ma túy và tội phạm của Liên Hợp quốc, Quỹ Nhi đồng Liên Hợp quốc, Cơ quan Hợp tác quốc tế Nhật Bản) và phi chính phủ (Tổ chức Rồng Xanh, Tổ chức Vòng Tay Nhà Nước); tham gia nhiều sáng kiến khu vực (Dự án Phòng chống buôn người khu vực Châu Á (ARTIP), Tiến trình hành động phòng chống mua bán người (COMMIT), Dự án Liên minh các tổ chức Liên Hợp quốc về phòng chống buôn bán người (UNIAP)...) nhằm huy động sức mạnh tổng hợp cho công tác phòng, chống tội phạm mua bán người. 

Những nỗ lực và quyết tâm của Chính phủ Việt Nam trong phòng ngừa, đấu tranh và các hoạt động hợp tác quốc tế phòng, chống mua bán người những năm qua đã được các nước, tổ chức quốc tế ghi nhận, điển hình như IOM đánh giá cao Việt Nam đã ban hành và thực thi Luật Phòng, chống mua bán người.

Tại Hội nghị quan chức cấp cao lần thứ 3 (SOM 3) trong khuôn khổ sáng kiến phối hợp cấp Bộ trưởng các nước Tiểu vùng sông Mekong về hợp tác phòng chống buôn bán người (COMMIT), các đại biểu đã đánh giá cao nỗ lực của Việt Nam trong cuộc đấu tranh này.

BBT